فرودگاه و صدا و سيما به عنوان اولويت هاي نخست و دوم توسعه خراسان شمالي مورد توجه و تأكيد است و بايد براي توسعه فرودگاه و راه اندازي سيماي استاني تلاش كرد. اين جمله را «محمد حسين جهانبخش»، استاندار خراسان شمالي در 2 شوراي برنامه ريزي و توسعه استان عنوان كرد و خواستار توجه به اين بخش ها شد.

او گفته بود: توسعه فرودگاه و افزايش پروازها، امكان رفت و آمد مسئولان ارشد كشور، كارشناسان و سرمايه گذاران به استان را تسهيل مي كند و موجب توسعه استان و رونق سرمايه گذاري مي شود.

وي تأكيد كرده بود: صدا و سيما هويت بخش است و اميدوارم تا پايان امسال بتوانيم بعد از تكميل ساختمان، تجهيزات لازم را به استان منتقل و آن را افتتاح كنيم.

«جهانبخش» هم چنين گفته بود: با وجود شرايط خاص اعتبارات سال جاري، نمي توان به اين 2 موضوع توجه نكرد.

اين 2 پروژه در حالي به عنوان اولويت هاي نخست و دوم توسعه استان در شوراي برنامه ريزي استان به تصويب رسيد كه تصويب آن به رأي گذاشته نشد.

صحبت هاي برخي اعضاي شوراي برنامه ريزي و توسعه استان نشان از تفاوت ديدگاه ها در اين رابطه دارد.

كارشناساني كه اظهار نظر نكردند

براي تهيه اين گزارش نياز به اظهار نظر كارشناسان اقتصادي كه البته در خصوص توسعه استان هم گام هايي برداشته و تحقيقاتي انجام داده بودند، بود. پس از تهيه ليستي از اسامي و شماره تماس اين افراد، با 7 تن از آن ها براي مصاحبه تماس گرفتيم و متأسفانه هيچ يك از آن ها حاضر به گفت و گو در اين رابطه نبودند.

اين افراد علت ممانعت از مصاحبه را داشتن مسئوليت حقوقي عنوان كردند و گفتند: به خاطر شغلي كه داريم نمي توانيم در اين باره صحبت كنيم چرا كه اظهار نظر برخلاف مصوبه شوراي برنامه ريزي و توسعه استان براي ما دردسر ساز خواهد بود.

آنان كه حتي به انتشار نظرات خود با اسم مستعار راضي نشدند اضافه كردند: براي تعيين اولويت استان و اجراي پروژه ها بايد مندرجات و نتايج حاصل از سند توسعه، نظريه پايه توسعه استان و آمايش سرزمين در استان ها لحاظ شود و پروژه اي را بدون مطالعه نبايد آغاز كرد.

آن ها هم چنين معتقد بودند اجراي پروژه ها بايد برنامه مشخصي داشته باشد و مطالعات لازم و كافي در رابطه با آن ها انجام شده باشد.

حتي تعدادي از آن ها معتقد بودند هزينه كرد اعتبارات براي فرودگاه بجنورد به دور از مسائل كارشناسي است چرا كه اصولاً مكان آن، مكان مناسبي نيست و بايد قبل از به وجود آمدن مشكلات بيشتر به مكان ديگري منتقل شود.

اين تعداد كارشناس اقتصادي از ما قول گرفتند كه به نقل قول مستقيم از آن ها مطلبي ننويسيم و برايشان دردسر درست نكنيم!

پس از شنيدن اظهارات آن ها كه موضوع را جالب تر كرده بود با تعدادي از اعضاي شوراي برنامه ريزي و توسعه استان، ستاد توسعه مردمي خراسان شمالي و مدرس دانشگاه در اين رابطه گفت و گو كرديم و نظرهاي موافق و مخالف آنان را جويا شديم.

3 ديدگاه از 3 مسئول

رئيس سازمان جهاد كشاورزي خراسان شمالي مي گويد: در رابطه با تعيين فرودگاه و صدا و سيما به عنوان اولويت هاي توسعه استان، اصلاً در شوراي برنامه ريزي و توسعه بحث نشد و استاندار شخصاً اين گونه تشخيص داد و چنين تصميمي گرفت.

«سيد هادي سيد» با بيان اين كه من مسئول كشاورزي هستم و با كارهاي ديگر كاري ندارم، مي افزايد: در هر حال بايد براساس برنامه پنج ساله توسعه پيش رفت چرا كه اين برنامه حق و حقوق و تكاليفي را براي دستگاه هاي اجرايي در نظر گرفته است كه اقدامات و كارها بايد براساس آن انجام شود.

اين عضو رسمي شوراي برنامه ريزي و توسعه استان اضافه مي كند: محور توسعه استان بر مبناي كشاورزي بنا نهاده شده است و طبق آن ما بايد تا پايان برنامه تعهدات خود را عملي كنيم و چنان چه قرار باشد برنامه هاي استاني خارج از چارچوب سند توسعه پيش رود، طبيعتاً نخواهيم توانست تعهدات خود را عملي كنيم و كارهاي اين بخش در حد روزمرگي و اقدامات خود مردم باقي خواهد ماند.

وي اظهار مي دارد: البته توسعه فرودگاه و راه اندازي صدا و سيما اهميت دارد اما بايد در جايگاه خودش و از محلي كه اعتبار براي آن ها در نظر گرفته شده است عملي شود در غير اين صورت با كاهش اعتبارات ساير بخش ها، آن ها از انجام تعهدات خود باز مي مانند.

«ابوالقاسم داورزني» مدير كل تربيت بدني خراسان شمالي هم بيان مي كند: تعيين فرودگاه و صدا و سيما به عنوان اولويت هاي اول و دوم توسعه استان، اصلاً در شوراي برنامه ريزي و توسعه به رأي گذاشته نشد كه بخواهيم با آن موافقت و يا مخالفت كنيم.

مدير كل آموزش فني و حرفه اي خراسان شمالي نيز مي گويد: من معتقد هستم هر استاني بايد براي خود اولويت هايي را در نظر داشته باشد و به جاي اين كه نسبت به توزيع يكسان اعتبارات دربخش هاي مختلف اقدام كند، بيشترين اعتبارات را به پروژه هاي اولويت دار اختصاص دهد.

«حسين بابايان» مي افزايد: استان بايد برنامه مشخصي براي توسعه داشته باشد و طبق همان برنامه حركت كند و در چنين شرايطي طبيعي است كه قسمت اعظم اعتبارات را به پروژه هاي اولويت دار بدهد.

وي در خصوص راه اندازي صدا و سيما تصريح مي كند: اين مركز پشتيباني كننده تمامي محورهاي توسعه از جمله صنعت و كشاورزي است و شايد مقايسه نقش آن با تك تك اين ها، قياس درستي نباشد.

وي در رابطه با فرودگاه نيز اظهار مي دارد: با توجه به شرايط و ويژگي هاي كشور در چند سال گذشته، آن چه براي فرودگاه سرمايه گذاري شد، براي راه آهن مي شد خيلي بهتر بود.

وي در خصوص فرودگاه استان به عنوان اولويت نخست توسعه اظهار نظر نمي كند.

 مصوبه اشتباه است

مدرس دانشگاه بجنورد هم بيان مي كند: نمي توان گفت مسائل آموزشي و حمل و نقل از توسعه جداست اما اولويت نيست.

«علي بازخانه اي» مي افزايد: مصوبه شوراي برنامه ريزي و توسعه استان در خصوص اولويت توسعه بودن فرودگاه و صدا و سيما اشتباه است چرا كه خراسان شمالي نه توريستي است و نه صنعتي.

وي اولويت هاي توسعه خراسان شمالي با توجه به موقعيت و وضعيت استان را به ترتيب تأمين آب، كشاورزي، بازار و جذب جوانان به بازار و خدمات تجاري، رسانه ها و سپس فرودگاه و حمل و نقل سنگين عنوان مي كند.

وي اضافه مي كند: آب، تنها مسئله ايران نيست بلكه مسئله اي جهاني است و خيلي ها معتقدند در آينده جنگ هاي جهاني روي نفت نخواهد بود بلكه روي آب است و اين موضوع در استان بيش از هر موضوع ديگري بايد مورد توجه قرار گيرد.

به گفته وي، اولين مسئله در اولويت عمران منطقه اي و ميكرو جغرافيا و كشاورزي آب است.

وي با اشاره به ظرفيت هاي استان در بخش كشاورزي و اشتغال اكثر مردم استان در اين بخش، توجه به آن را نيز از اولويت هاي توسعه عنوان مي كند و ايجاد بازاري براي رقابت در عرصه كشاورزي و صنعت را نياز استان بيان مي كند.

«بازخانه اي» اظهار مي دارد: رسانه ها نيز به خاطر آموزشي بودن آن ها مي توانند تأثير به سزايي در توسعه استان داشته باشند اما در اولويت چهارم قرار مي گيرند.

وي با اشاره به اين كه اگر زيربناي اقتصادي نداشته باشيم، تلاش در ساير زمينه ها بي فايده خواهد بود مي گويد: بعد از پرداختن به اين اولويت ها مي توان فرودگاه و حمل و نقل سنگين را مورد توجه قرار داد اما قبل از آن بهتر است ابتدا جاده هاي استان را درست كنيم و بعد فرودگاه و صدا و سيما را.

اولويت توسعه، كشاورزي، صنعت و خدمات است

رئيس گروه اقتصاد معاونت برنامه ريزي و نظارت راهبردي استانداري خراسان شمالي نيز مي گويد: اولويت هاي توسعه استان كشاورزي، صنعت و خدمات است كه براساس توانمندي ها و ظرفيت ها در كنار موانع و محدوديت ها تدوين شده است.

«رجايي نيا» مي افزايد: در خصوص راه اندازي صدا و سيما به عنوان اولويت توسعه چيزي نشنيده ام اما در اسناد استاني هم چيزي مبني بر توسعه فرودگاه وجود ندارد.

وي اضافه مي كند: راه آهن و فرودگاه به عنوان زير ساخت هاي بخش اقتصادي، زير ساخت توسعه استان محسوب مي شود اما اولويت توسعه نيست.

به گفته وي، براي جذب سرمايه گذاران داخلي و خارجي بايد فراهم آوردن زير ساخت هاي توسعه از جمله راه دسترسي، آب، برق، گاز و تلفن در اولويت قرار گيرد.

وي در پاسخ به اين سؤال كه آيا صرف بخشي از اعتبارات تملك دارايي هاي سرمايه اي استان با توجه به كاهش 30 درصدي آن در سال جاري براي ساير بخش ها از جمله كشاورزي كه محور توسعه است مشكل ايجاد نمي كند؟ اظهار مي دارد: در سال هايي كه وضعيت اعتبارات استان بهتر بود بايد به فرودگاه بيشتر توجه مي شد چرا كه توسعه اقتصادي به وجود و توسعه فرودگاه نياز دارد.

وي با بيان اين كه راه دسترسي مورد توجه تمامي سرمايه گذاران است اظهار مي دارد: عده اي وجود خط ريلي را ملاك قرار مي دهند و عده اي تعداد پروازهاي فرودگاه را به منظور تسهيل در رفت و آمد و براي عده اي نيز نحوه دسترسي به جاده هاي اصلي و بزرگ راه اهميت داد.

«رجايي نيا» مي افزايد: در هر حال براي دستيابي به توسعه در هر بخش ابتدا بايد زير ساخت ها را فراهم كرد.

اثرات توسعه فرودگاه و صدا و سيما

رئيس ستاد مردمي توسعه خراسان شمالي هم مي گويد: پس از تأسيس استان، توسعه آن از 2 طريق پي گيري مي شود يكي خواست هاي مردمي است كه از طريق ستاد توسعه پي گيري مي شود و ديگري برنامه ريزي سيستماتيك است كه دولت طبق برنامه آن را پي گيري مي كند.

دكتر «محمد حسين انصاري مود» اضافه مي كند: راه اندازي فرودگاه بجنورد، تأمين آب شرب مردم اين شهر و ايجاد خط ريلي از جمله محورهايي است كه اين ستاد از ابتداي تأسيس استان به دنبال آن بوده است كه در هر يك از آن ها تاكنون نتايج خوبي حاصل شده است.

وي با بيان اين كه توسعه كشاورزي و صنعت و ... بدون داشتن راه ارتباطي امكان پذير نخواهد بود مي افزايد: وجود راه هاي ريلي و هوايي اثرات جانبي مثبتي خواهد داشت و مسير هوايي رفت و آمد كارشناسان، برنامه ريزان و سرمايه گذاران را تسهيل مي كند و با وجود مسير ريلي نيز مي توان صادرات را توسعه بخشيد.

وي در خصوص صدا و سيما هم بيان مي كند: با توجه به اين كه ساختار سياسي است و در برخي نقاط استان نيز هجوم امواج رسانه اي از خارج را داريم، گسترش كانال ها براي رغبت مردم به سمت كانال هاي داخلي و بهره مندي از آن نياز است.

وي با اشاره به بافت جمعيتي استان اظهار مي دارد: 35 تا 37 درصد مردم خراسان شمالي كرد، 29 تا 31 درصد ترك، 27 تا 29 درصد فارسي، 5 تا 7 درصد تركمن و بين يك تا يك و نيم درصد نيز ساير اقليت ها مانند لر و بلوچ هستند و تلويزيون استان زماني كه راه بيفتد بايد براي تمام آن ها برنامه داشته باشد.

«انصاري مود» مي گويد: صدا و سيما محور بزرگي در توسعه زير ساخت هاي استان است كه توسعه انساني را هم شامل مي شود و علاوه بر آن بايد به توسعه ضريب نفوذ تلفن ثابت و همراه هم توجه كرد.

ابتدا موانع اصلي برطرف شود

عضو كميسيون برنامه و بودجه مجلس شوراي اسلامي هم مي گويد: اولويت اساسي استان، ديدن تمام استان است.

«هادي قوامي» مي افزايد: اكثر مردم خراسان شمالي در روستاها ساكن هستند و در اين استان راه روستايي و راه هاي آسفالت نشده بسياري وجود دارد كه نياز به احداث و آسفالت دارد.

وي اضافه مي كند: در استان مناطقي وجود دارد كه ساكنان آن با مشكلات بسيار جدي مواجه هستند و فرودگاه و صدا و سيما نسبت به آن ها از اولويت كمتري برخوردار است.

وي معتقد است: ابتدا بايد به رفع برخي موانع اصلي در استان اقدام كرد و سپس اين 2 پروژه را در دستور كار قرار داد.

با قوت پي گيري مي كنم!

معاون هماهنگي امور عمراني استاندار خراسان شمالي نيز مي گويد: فرودگاه، مبنا و شاه كليد توسعه و صدا و سيما مبناي هويت استان است و اين 2 را به عنوان 2 پروژه مهم، با قوت پي گيري مي كنم و معتقدم نمي توان آن ها را با پروژه ديگري جا به جا كرد.

مهندس «نور علي طالب زاده» مي افزايد: هر ساله از مهر ماه تا خرداد ماه سال بعد پروازهاي فرودگاه بجنورد مختل است و وقتي اين گونه باشد مسئولان كشوري، سرمايه گذاران و كارشناسان به علت نبود سهولت در رفت و آمد، رغبتي به آن نشان نمي دهند.

وي اضافه مي كند: در مدت چند ساله اخير تجربه نشان داده است كه هر وقت پروازهاي استان مختل مي شود، مشكل پيش مي آيد و هيچ مسئول و سرمايه گذاري تمايل به صرف وقت و هزينه بيشتر نيست.

وي تصريح مي كند: اگر پروازها به 2 نوبت در روز افزايش يابد و شرايط فراز و فرود آن فراهم باشد، سرمايه گذاران و مسئولان كشوري براي سفر به خراسان شمالي بيشتر رغبت و از آن استقبال مي كنند.

وي با احترام به نظر برخي كارشناسان اقتصادي مبني بر كشاورزي و صنعتي بودن استان و تأييد آن اظهار مي دارد: نظر اين افراد كاملاً درست است اما ابتدا بايد زير ساخت هاي توسعه اقتصادي و كشاورزي را فراهم كرد.

به گفته وي، تا زماني كه زيربناي حمل و نقل در استان وجود نداشته باشد، توسعه اقتصادي را نخواهيم داشت.

وي تصريح مي كند: پرداختن به فرودگاه و صدا و سيما دليل بر فراموشي كشاورزي و صنعت و ساير بخش ها نيست اما هر يك در اولويت خاص خود قرار دارد و كارها و اقدامات مربوط به آن ها، طبق برنامه پيش مي رود.

وي در توضيح دليل توجه به صدا و سيما هم بيان مي كند: برخي مناطق تحت پوشش شبكه استاني نيست و حتي در شهرهايي چون گرمه و فاروج مردم اخبار استاني را دريافت نمي كنند و به نوعي ارتباط آن ها با مركز استان، اخبار استان و مسئولان استاني قطع است كه بايد به آن توجه كرد.

«طالب زاده» تأكيد مي كند: دو پروژه توسعه فرودگاه و راه اندازي صدا و سيما مهم است و حتي با كسري اعتبار، نمي توان زمان اجراي آن را طولاني تر كرد.